Có ngọn núi nào lại đứng một mình chơi vơi giữa đồng bằng mênh mông, cất trong lòng mình cả một miền ký ức của đất và người như núi Ba Thê ở miệt Thoại Sơn, An Giang không nghen? Người ta tới đây đâu chỉ để ngắm cảnh, mà còn để nghe núi kể chuyện, chuyện của ngàn xưa vọng về trong tiếng gió…
Nằm lẻ loi giữa bưng biền Tứ giác Long Xuyên, cụm núi Ba Thê mà ngọn chính cao hơn hai trăm thước, trông như một nỗi niềm riêng của đất. Người ta còn gọi núi là Vọng Thê, hay cái tên gốc Hoa Thê Sơn, nghe thiệt là lãng mạn. Phía tây có con sông Thoại Hà lững lờ, do ông Thoại Ngọc Hầu ngày xưa cho đào để thuyền bè đi lại, giao thương cho dễ. Vậy mà, cũng con người đó, chốn này xưa kia lại là nơi beo, voi quần tụ. Giờ thì chỉ còn khỉ, còn chim rừng, nhen, sóc… nhắc nhớ một thời hoang sơ.
Con đường lên đỉnh núi và những lời kể
Cái thú của người đi “phượt” là được tự mình chinh phục con đường dốc ngược lên đỉnh. Chiếc xe máy gằn lên, cài số một ì ạch bò qua từng con dốc. Một bên là vách núi, một bên là vực sâu xanh rì cây lá, cảm giác vừa run lại vừa thích thú lạ. Mấy quán ăn lưng chừng núi mọc lên san sát, như những điểm nghỉ chân cho khách đường xa.
Người dẫn đường cười, nói thiệt thà: “Mùa nắng còn đỡ, chớ mùa mưa thì không nên liều mạng chạy lên đây bởi đường rất trơn trợt. Dân xe ôm địa phương phải “binh” nòng, đổi sên nhông dĩa mới càn lên đỉnh núi được…”.
Nghe vậy mới thấy, để chạm vào được cái hồn của núi, đôi khi cũng cần chút gan dạ của kẻ miệt vườn.
Miền huyền tích dưới chân núi
Dưới chân núi Ba Thê là chùa Linh Sơn Cổ Tự, hay còn gọi là chùa Phật Bốn Tay, một chốn linh thiêng lúc nào cũng nghi ngút khói hương. Chuyện kể rằng, hồi năm 1912, người Pháp cho dân mình phá gò đất để xây đồn thì phát hiện một tượng Phật Bốn Tay bằng đất nung. Dân làng, phần đông là bà con Khmer, hùn hạp nhau tính thỉnh tượng về chùa Khmer thờ. Lạ thay, mấy chục thanh niên trai tráng cũng không nhấc nổi. Vậy mà hôm sau, chỉ cần vị hòa thượng chùa Linh Sơn khấn nguyện, là bốn người đã dễ dàng rước tượng về chùa.
Cái huyền bí chưa dừng lại ở đó. Tại sân chùa có hai tảng đá cổ khổng lồ, một tảng còn khắc chữ xưa. Pho tượng Phật Bốn Tay khi thỉnh về lại đặt vừa khít vào khoảng giữa hai tảng đá, như thể đã chờ sẵn ở đó từ ngàn năm. Chuyện hư thực hư, chỉ biết rằng pho tượng và hai tảng đá ấy nay đã là di tích quốc gia, một minh chứng cho sự linh thiêng của vùng đất.
Dấu xưa còn lại
Núi Ba Thê không chỉ có huyền thoại. Nơi đây còn là một cuốn sách lịch sử mở ra trước mắt. Nào là nhà trưng bày cổ vật văn hóa Óc Eo với kiến trúc Hindu giáo đặc trưng, nhắc về một vương quốc Phù Nam thịnh vượng. Nào là đền thờ ông Phan Thanh Giản, một bậc sĩ phu yêu nước. Rồi Sơn Tiên Tự, nơi có Bàn Chân Tiên khổng lồ in dấu trên đá, có bia lịch sử ghi chiến công của đội biệt động năm nào.
Gần đỉnh núi còn có tháp Đại Đao, tục truyền rằng sau một trận cuồng phong, một tảng đá lớn vỡ ra, để lộ một thanh đao bên trong. Người ta bèn xây tháp để bảo vệ thanh đao, cho dân chúng đến chiêm bái.
Đứng trên triền núi Ba Thê, hít một hơi gió đồng bằng lồng lộng, nhìn xuống những cánh đồng trải dài, những mái nhà nhỏ yên bình, mới thấy lòng mình nhẹ tênh. Ngọn núi không chỉ là cảnh đẹp, mà còn là hồn cốt, là nơi lưu giữ những câu chuyện của một vùng đất, để mỗi khi có dịp về An Giang, người ta lại tìm đến, như tìm về một miền ký ức thân thương.
Vậy đó, núi Ba Thê đâu chỉ là một điểm đến du lịch, mà là cả một miền ký ức để thương để nhớ. Về An Giang, đừng quên chạy xe một vòng lên núi nghen. Để nghe trong gió có tiếng vọng ngàn xưa của vương quốc Phù Nam, để thấy dấu chân người mở cõi trên đất này, để lòng mình lắng lại trước những câu chuyện huyền tích linh thiêng. Cứ đi đi rồi sẽ thấy, cái tình của đất, của người miền Tây nó dung dị, nó thấm sâu như con nước phù sa vậy đó. Núi Ba Thê vẫn ở đó, chờ bạn tới nghe chuyện đó!